RSS Feed for EkonomiCategory: Ekonomi

Büyüme / Growth / Croissance / نمو »

Ne değildir? Zenginliğin ve refahın artması değil. Nedir? Serbestçe para basabilen bankaların, mal/emek üreterek para kazanmak zorunda olanları soyması, Soyulan aktörlerin doğayı daha fazla kirleterek ve işçileri daha fazla sömürerek eski seviyeyi bulmaya çalışması neticesinde GSMH denen göstergenin şişmesi, Nihayet, paranın aksine gerçekten ekonomik değeri olan hammadde, mamul mal ve hizmetlerin para basanlar tarafından satın […]

Bazı çocuklar çikolatadan nefret eder! »

Bütün çocuklar çikolata sever mi? Büyük markalar kârlarını arttırmak için çocukları köle olarak çalıştırıyor. Büyük firmalar güya “sorumlu” üretimi destekliyor ama gerçekte üreticiye öyle bir fiyat baskısı uyguluyorlar ki kölelik tek çare(!) Çikolata üreticileri 100 milyar $ civarında bir pazarı paylaşıyor. 2 milyondan fazla çocuk, bazen ailelerinden çalınarak köle yapılıyor. Çikolata için köle yapılan çocuklar, […]

Lityum savaşları başladı »

Lityum, cep telefonundan bilgisayara ve elektrikli arabalara kadar her yerde kullanımı hızla artan bir metal. Lityum için darbe ve savaş siparişi başladı. Çünkü dünyanın hafif metali: 0,5 g/cm3. (Uçak gövdesinde kullanılan alüminyum bile 2.7 g/cm3) ve pil yapımı için çok kullanışlı vasıfları haiz. Tesla firması (Elon Musk, NASDAQ: TSLA) güneş enerjisiyle doldurulan ve sürekli elektrik […]

Az gelişmiş ülke / Underdeveloped Country / بلد متخلف »

Ne değildir? Gelişmesi az olan, fakir ülke değildir. Nedir? Zenginlikleri yağmalanmış ülke demektir.(*) Gelişmiş olmak iyi midir? Batı’nın “gelişmişlik” kıstasları, para ve parayla iyileştirilebilen göstergelerdir: GSMH, kişi başına GSMH, ortalama ömür, bebek ölümleri, üniversite mezunu oranı, seyahat, TV, vb. Oysa kişi başına düşen para, TV, otomobil, opera, müze ve doktor çok olduğu için “gelişmiş” kabul […]

İktisadi Aklın Eleştirisi / André Gorz »

Yeniliklerin istihdamı arttıracağını söylemek, bu yeniliklerin onaylanmasına da hizmet eden iktisadi rasyonaliteyi inkar etmenin paradoksal biçimidir: “Fast food”ların, robot hizmetçilerin, ev içi bilgisayarların, hızlı kuaför salonlarının, vs, amacı iş sağlamak değil, emekten tasarrufta bulunmaktır. Adamakıllı bir ücretlendirilmiş çalışma (yani iş) gerektirseler de, ücretlendirilen çalışma miktarı tasarruf edilen ev içi çalışma miktarından çok düşük olacaktır. Durum […]

Sermaye – Savaş – Ticaret üçgeni ve Okyanuslar »

İnsanların çoğu banka ve şirketleri bir toprağa, ülkeye kayıtlı, haliyle bağlı oldukları devletin kanunlarına tabi olduğunu sanır. Gerçekte büyük sermaye sahipleri krallara, devletlere hükmeder. Üstelik bu durum sanıldığından çok daha eskidir. Meselâ Venedikli tacirlerin “sponsor” oldukları iki haçlı(!) seferi Müslümanlara değil Hristiyanlara saldırmış, biri Mısır’daki Koptları diğeri henüz Bizans olan İstanbul’u hedef almış ve yağmalamıştı. […]

İktisada Giriş »

Müminlerin itibar etmediği altın ve gümüş için harcanmış bir ömür ne kötü bir ticaretti ve hiçte iktisat değildi… Başlarken “hak, adalet, eşitlik, bölüşüm” kavramlarına vurgu yapan bir disiplin bu topraklarda nasıl başkalarının sözcükleriyle konuşulabilir? Tahlil sahibinin öznel bakış açısından bağımsız olması bizim için kabul edilebilir bir şey değil. Dahası kendi kimliğini, ürettiği “bilimin” dışına koyduğunu […]

Sanayi devrimini kim devirdi? »

Sanayi devrimi diye bir şey yoktur. Zira “devrim” hızlı başlayıp hızlı biten sosyal olaylar için kullanılan bir kavram. Sanayi devrimi diye tarihte okutulan şey 2-3 yüzyıllık sürede, ani değil adım adım gelişen bir sosyo-ekonomik dönüşüm. Buharın gücüyle işleyen makineler James Watt’tan öncede daha verimsiz versiyonlarıyla biliniyor ama bunu faydaya devşirecek ne lojistik ne de hammadde […]

Eskiden liberalizme düşman olan bürokrasi nasıl onun bekçi köpeği oldu? »

1-Liberalizmin iddia ettiği gibi “serbest ticaret” diye bir mevhum asla var olmadı. 2-Ticaret tarihte her zaman iktidarların kontrolünde ve onları ayrıcalıklı kılacak imtiyazlar çerçevesinde yapıldı. 3-Bu iktidar odakları zaman zaman değişti, değişirken de ticari kontrolü ele geçirebilecekleri doktrinler inşa ettiler. 4-Ve propagandalarını da bu doktrinler üzerine yoğunlaştırdılar. 5-“Serbest ticaret”, “sınırlı devlet” gibi argümanlarda 17-18yy.’da sömürge […]

Dolar’ın Yükselişi Hakkında; Gerçekten Ne Oldu? ne Oluyor? »

Dolar’ın Yükselişi Hakkında; Gerçekten Ne Oldu? ne Oluyor?  Dolar’ın yükselişine ilişkin fikri olan bir ekonomist, analist, danışman vs neredeyse YOK. Olmaması da doğal. Belki şaşırtıcı gelecek ama onların işi aslında mevcut durumla alakalı değil. Bu yüzden açıklama yaparken saçmalamaları ve bütün bu saçmalık içinde mevzuya hakim görünmeye çalışmaları da bu yüzden. Peki Dolar’da ne olduğunu […]