29 Mart 2009 Yerel Seçim kampanyalarındaki söylemler Türkiye’nin üniter yapısının iyiden iyiye zayıfladığını, DTP’nin zaman zaman dile getirdiği federasyona ülkenin bir adım daha yaklaştığını işaret etti. Ekonomik kriz atmosferi bir kez daha kimlikler üzerinden siyaset yapan partileri güçlendirdi.
 Bu yazı sadece DTP ve MHP’yi değil CHP’yi de kimlikçi bir parti olarak ele alacak. Bu çerçevede AK [...]

Share on Facebook

2 [?]

Faruk Saim Akhan
En başından beridir birincil amacını muassır medeniyet seviyesine ulaşmak olarak belirleyen Türkiye Cumhuriyeti Devleti (TC) halkı da halka rağmen tahayyülündeki muassır vatandaş tipine uydurmaya çalışmıştır.
  Olayın neresinden bakılırsa bakılsın bireyi iradesi dışında medenileştirmek zorlama bir girişimdir. Üstelik kalıcı bir sonuç vermesinden de bahsedilemez. Ancak baskıyla bireye öyleymiş gibi davranmak yükümlülüğü verilebilir, bu devleti zulüm [...]

Share on Facebook

2 [?]

Ufuk Coşkun (Sivil Düşünce)
Darbeciliğin yolu katı dogmatik fikirlerden ve yıkılmaz ön yargılardan geçer. Felsefe tarihinin en katı dogmatikçilerin yolunun kolektivizmden geçtiği gibi… Katı, dogmatik ve faşist ideolojilerde vatan toprakların elden gideceği korkusu öylesine kuvvetli bir inanç haline alır ki bu uğurda sıkılan kurşunların, yapılan katliamların kutsal bir dava uğruna yapıldığı inancı hâkim olur. Bugün ulusalcı [...]

Share on Facebook

2 [?]

Faruk Saim Akhan
Değişime karşı çıkan statükonun yandaşıdır. Şayet statükonun varlığından kaynaklanan bir zulüm varsa yandaş da zulme ortaktır, zalimdir. Adını değiştirip, muhafaza-kâr da desek, değişime kapalılık statükonun varlığına bel bağlamaktır.  Mevcut sistemin tuzağına düşmek, değişime kapalı olmak ve belki mevcut durumu koruma içgüdüsüne teslim olmak, yine mevcut sistemin zulmüne ortak olmaktır. 
Statüko daima mevcudun en ideali [...]

Share on Facebook

2 [?]

Pazar günkü yerel seçimler hakkında farklı yorumlar yapılıyor. Kimileri, AK Parti’yi “yaşam biçimleri” açısından tehlikeli gören Beyaz Türkler’in daha bir toparlanıp muhalefeti güçlendirdiğini savunuyor. Bazıları, iktidar oylarındaki gerilemeyi ekonomik krize, yolsuzluk söylentilerine ve yanlış aday seçimlerine bağlıyor. “Ceketi aday gösterirsek seçtiririz” söylemine yansıyan aşırı özgüvenin hükümete yaramadığı da söyleniyor. Bir de Kürt sorunu konusundaki “iki [...]

Share on Facebook

4 [?]

 Bir yapının ne kadar devlet olduğunu ölçebilir miyiz? Ölçeriz. Devletin amacını, kuruluş nedenini anladığımızda bir ölçüm aracı geliştirmek pekala mümkün olabilir.  
Ben devlete öyle çok farklı kuruluş nedenleri atfetmek peşinde değilim. Thomas Hobbes, John Locke, Jean Jacques Reausseau gibi düşünürlerin ortaya koyduğu nedeni biraz analiz ettiğimizde devletin temel kuruluş nedenine ulaşabiliriz. 
Bakın Thomas Hobbes ne diyor: 
“Devletin [...]

Share on Facebook

2 [?]

Konuk Yazar: Arif Egeli
İçinden geçtiğimiz süreci, derinlemesine analiz edenlere karşın; günlük sürtüşmeler gözlüğünden izlemekte olanlar, kopardıkları yaygarayla basit bir kendini tatmin arayışından farklı bir kulvara savrulmamıza yol açabilirler.
Bu uyarı girişiyle neyi murad ettiğimiz yazının gelişimi içinde açıklık kazanacaktır. Ancak bu uyarının, iyi niyetle dahi olsa, karşılıklı saf tutmaların ve atışmaların; yüzyılda bir yaşanacak fırsat kapılarının [...]

Share on Facebook

3 [?]

Kapitalizm modern üretimin bir yöntemidir. Bu yazı modern üretimi, kapitalist yöntemi, kapitalist süreçleri açıklayacak ve bu çerçevede, kapitalizmin krizlerine ışık tutacak. Umuyorum ki bu yazıyla birlikte içinde bulunduğumuz küresel krizi daha iyi anlayabileceğiz. Sistemik krizin kaynağına indiğimizde, kapitalizmin sonu geldi mi, gelir mi, gelecek mi,
Share on Facebook 3 [?]

Share on Facebook

3 [?]

Seçim yaklaştıkça sosyal devlet ilkesi çerçevesinde tartışmalar artıyor. Cumhuriyet Halk Partisi yöneticileri hükümetin valilikler aracılığı ile dağıttığı kömür ve yiyecek paketlerini eleştirirken, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkan adayı Kemal Kılıçdaroğlu 600 liralık nakit yardım vaadinde bulundu. İki taraf da birbirini popülizm yapmakla suçluyor. 
Popülizm ile sosyal devlet arasında çok ince bir çizgi var. Kömür, yiyecek dağıtmak mı, [...]

Share on Facebook

3 [?]

Dış kaynaklı sorunlar ve iç hastalıklar
 Liboş, sorospu çocuğu, AKP uşağı… Liberaller kitapları, konferansları, makaleleri ile politik düşünce hayatımızı etkilediler ama kendilerini anlatamadılar “Büyük Türkiye”‘ye. Liberal düşünceyi temsil eden insanlar neredeyse bütün cephelerde tıkanıp kalmış vaziyetteler. İsminin içinde “liberal” veya “özgürlükçü” bulunan siyasî partiler seçimlerde bir varlık gösteremediler, çobanla, bakkalla kucaklaşamadılar.
 Liberal düşünce kuruluşları ve akademisyenler de [...]

Share on Facebook

6 [?]

“Devlet bir vatandaşı açken bir diğerinin tiyatro ihtiyacını gidermeye kalkmamalıdır.” (Emre Er)
“Açı doyurmak, üşüyeni ısıtmak neden devletin temel görevidir?” sorusunu Abraham Maslow isimli bilim adamının “ihtiyaçlar hiyerarşisi” isimli o ünlü çalışmasından faydalanarak cevaplayacağız.  
Maslow’a göre insanın ihtiyaçları
Share on Facebook 4 [?]

Share on Facebook

4 [?]

Duyduk duymadık demeyin! Demokrasi geliyor 
Bakalım elimizde neler var? Modern üretim yapan bir ekonomi, burjuva, işçi. Neler yok? Kara saban, öküz, toprak ağası, köylü. Elimizdekilerden bir helva yapmanın zamanı geldi artık.  
Ta en başında demiştik ki feodal köy tam bağımsız bir devletçik gibidir. Ne köy ağasının, ne de köy insanının devletle bir işi olmaz. Bu nedenle [...]

Share on Facebook

3 [?]

“Bakın ben de sizin gibi tango yapıyorum, sizinle aynı alfabeyi kullanıyorum, ne olur artık vurmayın” diye inliyor “batılılaşmış” Müslüman ülke aydını. İslâm’ın temel prensiplerinden, bilimden, kul hakkından uzaklaşmanın getirdiği belaların ilacını “düşmana benzemek” yolunda arıyor.
 İnsanlık, özellikle de Batı dünyası son üç asırda bilim ve teknolojide büyük ilerleme kaydetti. Ancak vicdanen ve ahlâken yerinde sayan Avrupa, [...]

Share on Facebook

7 [?]

Kadın çalışma hayatına nasıl katılır? 
4. bölümde anlattığım gibi işçinin suyunu çıkarıp şerbet yaparsak kadın da çalışmaya başlayacak.  
Modern üretimin ilk dönemlerinde az para çok emek gerektiren sektörler tercih edilir. Çünkü burjuvanın parası azdır. Bu sektörlerin başında tekstil gelir. İşçi maliyeti ne kadar düşük olursa burjuvanın rekabet gücü o kadar artar. İç ve dış pazarlarda satışlar [...]

Share on Facebook

2 [?]

 İşçiyi ezmeden işsizlik bitmez 
3. bölümde nur topu gibi bir burjuvamız olmuştu. Tabi hemen akla işçi sınıfı geliyor. Onsuz olur mu hiç?  Yeni kapitalist eskiden ağa iken çalışanına köylü diyorduk. Ne değişti de dünün köylüsü bugün işçi oldu?  Birinci bölümde modern üretimin uzmanlaşma gerektirdiğinden bahsetmiştim. Hollandalıdan hatırlayacaksınız. Bir ineğin derdinden anlamak bile bu kadar zorken
Share on Facebook [...]

Share on Facebook

3 [?]

Toprak ağasından burjuva olur mu?
Devletin kurucularının bu soruya cevabı hayırdı. Onlara göre ağa tez elden ortadan kalkmalıydı. Kalktı mı? Kalkmadı. Bölüm 2′de onu nasıl yok edebileceğimizi anlattım. Şimdi ağayı burjuva olmaya nasıl ikna edeceğimizi açıklayalım. Tabi, alışkanlıklar kolay değişmiyor. Toprak ağası annesinden, babasından gördüğünü
Share on Facebook 2 [?]

Share on Facebook

2 [?]

Toprak ağası kendi kendini nasıl yok eder? 
Ne dedik birinci bölümde? Modern üretim çok para istiyor. Modern öncesi dönemde para tarımda. Dolayısıyla en zengin kesim büyük arazileri olan toprak ağaları. Devlet olarak bu insanların parasını bir şekilde kullanacaksın. Bunu zorla yaparsan komünist, güzellikle yaparsan kapitalist oluyorsun. Ben komünizmi bir kenara bırakıp çağdaş uygarlık seviyesinin üstüne çıkmak [...]

Share on Facebook

3 [?]

Parayı nereden bulacağız? 
Bu ülke şu ana kadar çoktan Almanya olabilirdi. 
Hedefimizi önderimiz ne güzel koymuştu: “Çağdaş uygarlık seviyesinin üstüne çıkmak”. Peki ama neydi bu çağdaş uygarlık? Neydi çağdaş diye tanımladığımız ülkelerde ortak olan? 
Batılı olmak mı? Japonya diye bir ülke var. Sanırım doğuda olduğu hakkında kimsenin de bir itirazı yok. Ama çağdaş. Alfabesini değiştirmemiş. Batı müziği dinliyor [...]

Share on Facebook

2 [?]

Türkiye’de İslami kesimin kadim devletçi (ve de önemli ölçüde milliyetçi) geleneği terk etmeye başlayarak daha eşitlikçi ve özgürlükçü bir noktaya kayması, derinlemesine incelenmeyi hak eden bir konu. Bu konuda yapılacak incelemeler ise, doğal olarak, İslami kesimi böyle bir değişim içine girmeye iten gelişmeleri analiz etmeyi gerektiriyor.
Devamı için: Derin Sular
Share on Facebook 1 [?]

Share on Facebook

1 [?]

AKP’nin son dönemlerde gösterdiği ciddi değişim, bu değişimin konjonktürel mi, yoksa yapısal mı olduğu sorusunu gündeme getirdi. Kimilerine göre bu değişim, AKP’nin konjonktürel bir tavır alışıydı, kimine göre ise yapısal bir sorundu.
Değişimin, ceberrut devlet anlayışına onay veren yönde olması ve AKP’nin kuruluşunda ve ilk birkaç yılında savunduğu
Share on Facebook 3 [?]

Share on Facebook

3 [?]