Author Archive

Parçaların bütünlüğü ve tekillik »

Bir yanda savaş görüntüleriyle yatıp kalkıyoruz; diğer yanda ise nefret dili gemi azıya almış durumda… Bir yanda gencecik insanlar -asker-sivil- sapır sapır öldürülüyor; diğer yanda barışın ve vicdanın dilini kullananlara karşı da inanılmaz bir nefret saldırısı sürüyor. Üstelik ‘liberal’ nebulanın içinde yer alabilecek olan bazı medya şahsiyetleri bile, genel olarak “açılım” girişimine, özel olarak Taraf [...]

1 [?]

Bir unutma dini olarak Türklük »

Gözümün önüne sisli görüntüler geliyor… Üsküdar’da bir mahalle… Kış günü, kar yağmış, çocuklar kartopu oynuyor. Aralarında ben de varım. Kartopu oyunu sıkıcı olmaya başlayınca, eğlence farklılaşmaya ve acımasızlaşmaya başlıyor. Kartoplarının içine taş koyup, fırlatma oyununa geçiliyor. Taşlı kartopu oyunu mahalledeki yıkık dökük iki katlı bir evin camlarına isabet ettirmece ve kırmaca oyununa dönüşüyor.
Camlar teker teker [...]

2 [?]

Hepimiz Filistinli mi olacağız, yoksa İsrail mi olduk? »

İçim öfke dolu… Yazı adabını falan bir kenara bırakıp, sadece öfkemi boşaltmak istiyor canım bu günlerde…
Taş taş üstünde kalmayan Gazze’de yerde yatan ölü bebek bedenlerini gördükçe, annelerine, babalarına, kafes gibi bir Gazze’de bile olsa tozlu sokaklarda oyunlarına daha doyamadan ölecek çocukları düşündükçe, çaresizliğimi, çaresizliğimizi; Filistin halkıyla dayanışmak, İsrail’in terörünü lanetlemek için katıldığımız imza ve yardım [...]

2 [?]

Sarmaş dolaş çocuklardan korkmak »

7-8 yaşlarında 3 küçük çocuk kollarını birbirlerinin omuzlarına atmışlar yürüyorlar. Hararetle, heyecanla konuşuyorlar, gülüşüyorlar. Kolları birbirlerinin omuzlarında… Birbirilerinin omuzlarına doladıkları kolları, konuştuklarını da sarmalıyor. Yürüme, konuşma ve omuzlara atılmış kollar birbirini tamamlıyor. Hepsinin anlattığı bir şeyler var… Anlattıkları herşey sarmaş dolaş… Konuştukları her şey ağız ve kulaklarının yanısıra kollarından da birbirlerine ulaşıyor…
Ağır kurallar, medeniyet-modernlik-toplum kuralları, [...]

2 [?]

İnsanların ten renkleri farklı olsa da gözyaşları aynıdır »

“Bizi acılarda akraba ettiler”…
Böyle diyordu Rakel Dink, Hrant’ın katlinin yıldönümünde… Ve devam ediyordu: “Maalesef yasta kardeşlik de bugün cesaret istiyor. Ama asıl yaşamak cesaret ister, umut cesaret ister, adalet cesaret ister kardeşlerim.”
Acının yaşanmasına ve paylaşılmasına bile tahammül edemeyenler, Hrant’ın ölüsünden bile korkanlar sağda solda hâlâ tehditler savuruyorlar. Hrant’ın adını ananlara nefretlerini kusup, korku salmaya çalışıyorlar.
Ama [...]

2 [?]

Ergenekonu hâlâ savunanlara… »

2005′te öldürülen Susurluk hükümlüsü Özel Harekat Polisi Oğuz Yorulmaz’ın annesi, “Devlet tüm faili meçhul cinayetleri oğlum ve arkadaşlarına işletti. Ergenekon’da sadece paşalar değil siyasetçiler de var. Ben evladımı devlete memur verdim, çeteci vermedim. Ortalama 93-94 kişiyi öldürmüşler.” demiş… Eski Özel Harekat Polisi Ayhan Çarkın, “Terörle mücadele sırasında 1000 kişi öldürmüş olabilirim.” demiş… 90, 100,1000, 10 [...]

3 [?]

Kürtlerin sesi: Ne sadakat, ne terk »

Geçen sene, bir komutan edasıyla “Diyarbakır’ı istiyorum! Gereken her şeyi yapın” talimatını veren Recep Tayyip Erdoğan’ın şu sıralarda Güneydoğu’da izlediği politika anlaşılan söz konusu “gereken her şey”in içinde yer alıyor. Şimdiye kadar mitinglerde sağdan soldan itiraz eden tek tük protestocuyu fırçalayan Erdoğan, artık giderek sertleşen, erkekleşen bir üslupla “adını kullanmak istemediği” bir partiye karşı cepheden [...]

2 [?]

Türk Solu Yine Yolu Kaybetti! »

Bugün ‘sol’ adına konuşan kesimler arasında, Marksizm’den, işçi sınıfından, devrimden, sosyalizmden, emperyalizmden bol miktarda dem vuran, savaşkan bir üslûba sahip bir kesim var. Bu kesim Türkiye’de şimdiye kadar hâkim olmuş sol geleneğe de büyük ölçüde sorgusuz sualsiz sahip çıkıyor; geçmişi, geçmişin acılarını, kahramanlıklarını yüceltiyor; yaşanan acıları, verilen şehitleri adeta sürekli kurucu bir efsane olarak üretiyor. [...]

4 [?]

Atatürk’ü istismar edenin kamuflajı ! »

Bir zamanlar (70′lerin ikinci yarısında) Türkiye’de ‘sol’ önemli bir güç iken, hatta solcu olmayanları ciddi bir şekilde panikletirken, orta yaşlı bir tanıdığım (adı Ahmet olsun), beni solculuğumdan vazgeçirmek için, heyecan ve korku içinde, “Bak, derdi, şu İstanbul’un gecekondu mahallelerine, tepelerine bak… Orada yaşayanların hepsi komünist; bir gün o tepelerden son sürat öyle bir saldıracaklar ki, [...]

2 [?]

40 yıl sonra… yeniden 68 »

Genellikle içinde yaşanılan zamanda değişim ve beraberinde gelen sorunlar sizi aşıyorsa, yeni durumları anlamak için kelimeleriniz yetersizse eskiyle idare edersiniz. Yeninin gücü karşısında eksikliğinizi ve ezikliğinizi eski kelimelerinizle gidermeye çalışırsınız. Çaresizliğinizi sık sık geriye, efsanelere, efsaneleştirdiğiniz geçmişinize dönerek örtmeye çalışırsınız. O geçmiş aslında çok karmaşık bir gerçeklikler bütünü olmasına rağmen, o karmaşıklığı bugünkü ihtiyaçlarınıza en [...]

2 [?]

İnsanların kafasını karıştırmayın! Düşman yaratın sadece! »

Darbeciler bölse bile biz birleştiririz…Anayasa Mahkemesi’nin, üniversitelerde eşitliği sağlayan ve başörtüsüne izin veren Anayasa maddesini iptal etmek üzere aldığı son karar işe yaradı. Yasemin Çongar’ın gayet yaratıcı benzetmesiyle ‘Kardinaller Konseyi’ kıvamındaki mahkemenin başvurduğu ‘hukuk’, ‘hukukun üstünlüğü’ gibi sözlerin söylemden ya da toplumdaki eşitsizliği saklayan bir örtüden başka bir şey olmadığı açığa çıktı. Etyen Mahçupyan da [...]

2 [?]

Türklerde Batı korkusu »

Bilindiği üzere Türkiye’de devletin ve toplumun değişimine ilişkin en önemli tartışma eksenlerinden biri, söz konusu değişimin ‘iç’ mi yoksa ‘dış dinamikler’den mi beslendiğidir. Ve temel dinamiğin dışarıdan geldiği -ithal edildiği- konusunda oldukça yaygın bir görüş vardır. Yani 19. yüzyılın sonu ve 20. yüzyıl başında Osmanlı’da başlayıp Cumhuriyet Türkiye’sinde sürdürülen reform hareketlerinin kaynağı Batı’dır. ‘Batılılaşma-çağdaşlaşma’ olarak [...]

2 [?]

Türk solunun yeni misyonu »

Beyaz Türk ırkçılığının artık giderek sıradanlaşmaya başlayan hezeyanlarının yeni bir örneğini, Birgün gazetesinde Mithat Sancar’ın, “Türkiye’den Irkçılık Manzaraları: İzmir’in Mardinlileri” başlıklı yazısından öğrendim. Sancar, Hikmet Çetinkaya’nın 30 Kasım 2007 tarihli Cumhuriyet gazetesindeki köşe yazısında okumuş bu son cevheri…
Çetinkaya şöyle yazmış:
“İzmir Konak Belediye Meclisi’nde meclis üyelerinin çoğunluğu Mardinli… İzmir’de Mardinliler Konak’ı işgal etmiş. Dönerciler, kokoreççiler o [...]

6 [?]

Psikolojik harbin yarattığı psikopatlar »

Ben “YouTube”ta gördüm; belki siz de bir yerlerde görmüşsünüzdür. “Üniversite mezunu” mu yoksa “üniversitede çalışan akademik kadınlar”dan mı oluştuğunu anlamadığım “Üniversiteli Kadınlar Derneği” adlı bir derneğin toplantısından enstantaneler geçiyor video klipte (http://www.youtube.com/watch?v=xCJZCR1Twao)… Görüntülerden anlaşıldığı kadarıyla 50-60 kişilik bir salonun yarısı dolu… Sahnedeki masada 4 döpiyesli kadın sırayla konuşuyorlar; ayrıca ayağa kalkıp konuşan dinleyiciler arasında “Ahlak [...]

2 [?]

Genç Siviller… Solcu mu? Sağcı mı? »

Yazılarımda çeşitli defalar bildirilerine, eylemlerine yer verdiğim Genç Siviller grubu 2004′ten beri vicdanlarının seslerini dinleyen, siyasal ve toplumsal talepler konusunda sivil ve demokratik bir duruş sergileyen, bu duruşu güleryüzle, çoğu zaman mizahi yollarla anlatan, panik yapmayan bir grup genç insanın girişimi.
İçlerinde “az Müslüman”ı, “çok Müslüman”ı, agnostiki, ateisti, Türk’ü, Kürt’ü, kadın ve erkeği olan Genç Siviller [...]

3 [?]

Çağdaş olmanın zararları ve halkın direnişi »

 Modernite her yerde aynı şeyi yaptı; herşeyi ikiye böldü… Tarihi böldü, ‘yeni ve eski’ diye… Toplumu böldü, ‘modernler ve gelenekseller’ diye… Düşünme yollarımızı ayırdı birbirinden, ‘rasyonel ve irrasyonel’ diye… İnsanı orta yerinden ikiye böldü, ‘zihin ve beden’, ‘akıl ve kalp’ diye… ‘Yeni’ bir dünyada, kapitalist ilerleme ve fethetme ülküsünü besleyecek şekilde, ‘modern ve rasyonel’ olarak [...]

3 [?]

Konuşamayanların şiddeti »

Geçen Şubat ayının sonları… Türk Silahlı Kuvvetleri’nin Kuzey Irak’a sınır ötesi operasyonu… Aynı sıralarda Akdeniz Üniversitesi’nde “Toplumsal barış ve uzlaşma” konulu bir panel… Cengiz Güleç bir psikiyatrist gözüyle, ben sosyolog gözüyle “nasıl olacak bu barış ve uzlaşma?” sorusuna cevap(lar) aramaya çalışıyoruz. Ben “Kurgular, kimlikler ve gündelik hayat” başlıklı sunuşumda aşağı yukarı şunları anlatıyorum:
3 [?]Share [...]

3 [?]

Kemalizmden Aysunizme : Bir mütasyonun anatomisi »

Türkiye’de şimdiye kadar oldukça muğlak ve ham olan bir saflaşma belirginleşiyor; eski saflar bozuluyor, bir taraftan kopanlar karşı taraftan kopanlarla yeni saflarda buluşuyorlar. Muğlaklık taşıyan bu yeniden inşa sürecini uzun zamandır gözlemlemek mümkün ama benim için kafamdaki en net ifadesi 2003′te gittiğim İran örneğiyle oluşmuştu. Sağ-sol, dindar olan-olmayan, geleneksel-modern gibi ayrımların yanısıra, o yılların ve [...]

3 [?]

Ergenekon’un korkusu ve gücü »

Ergenekon çetesi ile ilgili haberlere bakılırsa, işin içine girmeyen kalmamış anlaşılan… Emekli askerler, gazeteciler, gazete holdingleri, öğretim elemanları, irili ufaklı parti örgütlenmeleri, dernekler…
Muhteşem bir korkunun orkestrasyonunu yapmak için oldukça ciddi ve örgütlü şekilde uğraşmışlar. Ve besledikleri bu korkuya dayanarak, oldukça etkili olabilecek bir güç odağı oluşturmuşlar. Ama bir tür ‘cehennem senaryosu’ kurgulamış olsalar da zavallı [...]

4 [?]

“Atatürkçülük” ne işe yarar? »

Zafer Üskül’ün “Kemalizmin ve Atatürk milliyetçiliğinin Anayasa’dan çıkarılması” gerektiği yönünde yaptığı açıklamalar bazı kesimleri oldukça rahatsız etti. “Affedilmez bir aymazlık”, “gizli emellerini ortaya çıkaran son derece tehlikeli bir tezgah”, “açık saldırı”, “işbirlikçi komplo” gibi daha ziyade “gaz verme” dilinden nümuneler eşliğinde tepki gördü… Tepkiler normal tabii… Herkesin bir ucundan tutup faydalandığı bir sembol ve söylemden [...]

5 [?]